“Het beslissende punt is: toeschouwer of acteur, zei” Kiesewetter. “De transatlantische relatie werd altijd gevormd door vertrouwen, door betrouwbaarheid. Dit is er niet meer.”

Een leidende pro-Taurus-stem onder de Duitse conservatieven

Kiesewetter fungeert als vertegenwoordiger van de CDU/CSU-fractie in de Commissie Buitenlandse Zaken van de Bondsdag. Binnen de Duitse conservatieven wordt hij breed geassocieerd met de vleugel van het veiligheidsbeleid die heeft aangedrongen op steeds snellere militaire steun aan Kiev.

Het kernprincipe, zei hij, is dat Oekraïne niet onder druk mag worden gezet tot formele territoriale concessies, omdat concessies volgens hem zouden betekenen dat mensen aan de Russische overheersing worden overgelaten.

“We mogen Oekraïne niet dwingen gebieden af te staan, zei hij. “Omdat met het afstaan van grondgebied het afstaan van mensen met elkaar verbonden is. Het menselijk lot zou worden overgedragen aan de Russische repressie.”

Kiesewetter erkende dat het conservatieve kamp van Duitsland niet volledig eensgezind is over hoe ver het moet gaan, beschreef interne fricties en drong er bij bondskanselier Friedrich Merz op aan om duidelijkere richting te geven.

“Ik hoop dat mijn partij haar onbepaaldheid in bepaalde vragen opgeeft, zei hij, terwijl hij de stappen opsomde waarvan hij wil dat Berlijn deze onderneemt ” die begint met Taurus-trainingen en -leveringen, het aanscherpen van de actie tegen de schaduwvloot en het beperken van de operationele ruimte van Russische staatsstructuren in Duitsland.

Op het gebied van de luchtverdediging ging hij verder, met het argument dat Europese systemen die boven West-Oekraïne worden ingezet, Kiev in staat zouden kunnen stellen schaarse Oekraïense bezittingen oostwaarts – te verschuiven naar frontlinieposities en grote steden die voortdurend worden aangevallen.

Onder druk gezet over de vraag of dergelijke stappen afhankelijk zijn van de steun van de overheid, erkende Kiesewetter de grenzen van zijn rol als wetgever.

“Ik kan daar als parlementslid niets aan veranderen, zei hij. “Dat moet door de overheid worden besloten.” Hij voegde eraan toe dat bondskanselier Merz had aangegeven dat hij anders wilde handelen, maar “hij zal aan zijn daden moeten worden afgemeten.”

Merz en het einde van oude aannames

Merz gebruikte zijn toespraak in München om te beargumenteren dat de naoorlogse internationale orde –, geworteld in rechten en regels –, wordt ontmanteld, en die grootmachtpolitiek is teruggekeerd in een vorm die “fast, hard en vaak onvoorspelbaar is.” Hij drong er bij de Europeanen op aan de “new reality” te aanvaarden zonder zich eraan over te geven, en benadrukte dat Europa nog steeds resultaten kan vormgeven als het resoluut, samen en met vertrouwen optreedt.

Kiesewetter ging dieper in op die beoordeling en zei dat Merz gelijk had toen hij de strategische breuk – erkende, maar voerde aan dat Europa er scherpere conclusies uit moet trekken, te beginnen met de erkenning dat de visie van Washington op Europa fundamenteel is veranderd.

Hij beschreef een Amerikaanse strategische hiërarchie die het Amerikaanse thuisland op de eerste plaats plaatst, de Indo-Pacific op de tweede plaats en Europa ver op de lijst.

“Alleen bij prioriteit vier komt Europa,” zei hij. “Dat betekent dat Amerika zijn schaarse middelen niet langer op Europa concentreert.”

Kiesewetter zei dat Rubio’s optreden in München een vriendelijkere toon uitstraalde dan vice-president JD. Vance’s toespraak een jaar eerder –, maar hij zei dat Rubio’s weglatingen hun eigen boodschap uitdroegen.

“Het gaat alleen over natiestaten, zei” Kiesewetter. “Het gaat niet om organisaties als de Europese Unie – hij noemde Oekraïne niet eens. En dat is een waarschuwingssignaal voor ons Europeanen.”

Kracht, economie en technische soevereiniteit

Kiesewetter breidde zijn betoog verder uit dan hulp op het slagveld: Europa moet ook zijn economische en technologische soevereiniteit beschermen, vooral nu het Amerikaanse beleid verschuift naar deregulering en politieke druk.

Hij koppelde veiligheid aan investeringen en regelgeving en waarschuwde dat Amerikaanse technologiebelangen geen sterk regulerend Europa willen en de voorkeur geven aan gefragmenteerde nationale staten.

“We zullen vrede, vrijheid en zelfbeschikking alleen behouden als we een sterke economie hebben, zei hij, waarin hij opriep tot minder bureaucratie en aantrekkelijkere investeringsvoorwaarden in Europa.

Hij bekritiseerde ook de buitenlandse betrokkenheid bij de Europese binnenlandse politiek en zei dat Europa zich moet verzetten tegen de inspanningen van aan de VS verbonden actoren om partijen te steunen die Oekraïne en de Europese eenheid ondermijnen.

“Blijf weg van onze turf”

Kiesewetter betoogde dat de oorlog in Washington steeds meer door een transactionele lens wordt bekeken.

“De oorlog die Rusland voert tegen Oekraïne interesseert de Amerikanen alleen met betrekking tot de mineralen in Oekraïne en de zaken met Rusland,” zei hij, waarschuwing dat als Europa er niet in slaagt onafhankelijk op te treden, het een “plaything” van invloedszonepolitiek zal worden.

Op de vraag hoe Europa met de regering-Trump moet omgaan en toch afhankelijk moet zijn van de Amerikaanse capaciteiten, riep Kiesewetter op tot een stevigere Europese lijn: de onderhandelingen over Oekraïne mogen niet worden overgedragen aan particuliere dealmakers – en Europa moet volhouden dat het lot van Oekraïne geen commerciële transactie is.

“We willen niet dat Oekraïne wordt afgehandeld door zakenlieden die geen idee hebben van klassieke diplomatie, zei hij, waarbij hij Jared Kushner en Steve Witkoff als voorbeelden noemde. “Duitsland moet tegen de VS zeggen: ‘Dat is onze grasmat – blijf bij ons vandaan.’”

Hij waarschuwde dat een regeling die is getroffen om te voldoen aan de behoefte van Washington aan een “deal” geen einde zou maken aan de Russische eetlust – en de weg zou kunnen bereiden voor nieuwe confrontaties.

“Als de Amerikanen al zeggen dat conventionele defensie de taak van Europa is, dan mogen ze deze conventionele verdediging niet moeilijker maken door over een schijnvrede met Rusland te onderhandelen, zei hij, met het argument dat Moskou later de druk zou uitoefenen op Moldavië, de Baltische staten of andere EU- en NAVO-leden “ om te laten zien dat we niet verenigd zijn.”

München 1938, bijgewerkt voor het digitale tijdperk

Kiesewetters meest scherpe historische analogie belandde in de eigen schaduw van de stad.

“In München, 87 jaar geleden, was het lot van Europa bezegeld, zei hij, verwijzend naar de overeenkomst uit 1938 die Tsjechoslowakije dwong grondgebied af te staan. Hij merkte op dat de destijds overgedragen gebieden de belangrijkste verdedigingsposities van het land – omvatten en suggereerde dat de les van toepassing is op de versterkte linies van Oekraïne in de Donbas.

“Dat is hetzelfde als de Donbas wordt opgegeven,” zei hij. “Daar heeft Oekraïne zijn vestingwerken.”

“Geschiedenis herhaalt zich niet,” voegde hij eraan toe. “Maar de VS en Rusland proberen München 1938 als een digitale tweeling te kopiëren naar het hightech tijdperk – en daarmee Europa te ruïneren.”

Voor Kiesewetter is de implicatie dat diplomatie zonder invloed uitnodigt tot dwang – en dat de herhaalde gewoonte van Europa om publiekelijk zijn rode lijnen en zelfopgelegde grenzen te schetsen eerder op aarzeling dan op vastberadenheid heeft gewezen.

“Poetin begrijpt diplomatie en kracht,” zei hij. “Maar onze zachte diplomatieke aanpak zonder hardheid gebruikt hij als onze zwakte.”

Roderich Kiesewetter, een van Duitslands meest prominente stemmen op het gebied van veiligheids- en defensiebeleid, spreekt tijdens een exclusief interview met de Kiev Post op de Veiligheidsconferentie van München 2026. (Foto door Goran Cecavac)

Het risico op instorting: stroomstoringen en onbestuurbaarheid

Kiesewetter waarschuwde dat het trage tempo van Europa een risico met zich meebrengt dat verder gaat dan territoriaal verlies: een ineenstorting van het bestuur.

“De situatie is nog erger,” zei hij. “De stroomstoringen in Oekraïne kunnen ertoe leiden dat overheidsoptreden niet meer plaatsvindt en dan wordt dit land onbestuurbaar.”

Hij voerde aan dat Rusland, dat niet in staat is resoluut op te rukken op het slagveld, Oekraïne disfunctioneel probeert te maken door burgers ertoe aan te zetten te vertrekken en de Europese samenlevingen onder druk te zetten door extra ontheemding.

“Dat is precies de strategie van Poetin, zei hij, eraan toevoegend dat Europa te sterk heeft vertrouwd op dure luchtverdedigingsonderscheppingen, terwijl Oekraïne de langeafstandsmiddelen wordt ontzegd om de Russische productie en logistiek aan te vallen.

Zijn betoog weerspiegelde een thema dat hij publiekelijk heeft geuit: Rusland escaleert aanvallen om de Europese de-escalatie – teweeg te brengen en gebruikt westerse voorzichtigheid als tijd.

Wanneer unanimiteit een verplichting wordt

Kiesewetter voerde aan dat de institutionele gewoonten van Europa niet overeenkomen met de huidige strategische omgeving, vooral wanneer unanimiteit door een klein aantal staten kan worden geblokkeerd.

“Unanimiteit in de EU – je kunt het vergeten,” zei hij.

Wat de schaduwvloot betreft, schetste hij een praktische route die verlamming vermijdt: actie opbouwen rond wettelijke normen die kunnen worden afgedwongen door een coalitie van bereidwillige staten, inclusief milieu- en verzekeringseisen. Hij wees op de rol van Polen en drong er bij Duitsland op aan deze te steunen.

Duitsland, zei hij, was lange tijd terughoudend geweest uit angst voor escalatie –, maar escalatie is hoe dan ook aangebroken.

Zijn opmerkingen weerspiegelden de kritiek van president Volodymyr Zelensky een paar weken eerder, toen de Oekraïense leider zijn frustratie over de eindeloze interne argumenten en aarzeling van Europa over langeafstandswapens duidelijk maakte.

“Te vaak in Europa is iets anders altijd urgenter dan gerechtigheid, zei” Zelensky destijds, waarschuwing dat terwijl Europeanen debatteren over wat ze niet moeten zeggen –, inclusief de vraag of ze Tomahawks of Taurus – moeten noemen, Russische raketten blijven toeslaan.

Kiesewetter was het met die beoordeling eens.

“Zelensky had volkomen gelijk toen hij ons in Davos een spiegel voorhield, zei hij. “Maar niemand houdt van duidelijke taal. In Oekraïne gaat het echter om het bestaan.”

Hij voegde eraan toe dat het uiteindelijk neerkomt op mentaliteit en politieke wil, met het argument dat Europa moet overgaan van declaratoire eenheid naar operationele actie als het wil dat Rusland zijn berekening verandert.

Geen land voor vrede: een boodschap uit de straten van München

Het standpunt van Kiesewetter beperkte zich niet tot gesloten vergaderzalen. Aan de zijlijn van het forum in München sprak hij ook tijdens een pro-Oekraïne-demonstratie, waar hij betoogde dat Duitsland een historische verantwoordelijkheid heeft om Oekraïne te steunen en waarschuwde tegen het normaliseren van landroof in Europa.

“We mogen niet toestaan dat Rusland genocide pleegt in Oekraïne, landdiefstal pleegt en Oekraïne bombardeert tot kou en vernietiging, zei hij tijdens de bijeenkomst. Hij herhaalde zijn oproep aan Duitsland om Stier te leveren en zei dat dit zou helpen de Russische drone- en raketfabrieken en logistiek uit te schakelen.

Een grimmig alternatief: “A modern North Korea”

Onder druk gezet op wat er gebeurt als Oekraïne de oorlog niet kan volhouden totdat er een raamwerk voor een staakt-het-vuren tot stand is gekomen, legde Kiesewetter uit wat hij een worstcase-traject noemde: een Oekraïne dat overleeft, maar in een gedestabiliseerde vorm verhardde, verarmde – en drong het richting ondergronds verzet.

“Oekraïne zal nooit opgeven,” zei hij. “Er zal altijd een Oekraïne zijn.”

Maar hij zei dat de vraag is of het geïntegreerd blijft in de Europese veiligheid of kwetsbaar wordt voor destabiliserende krachten.

“Oekraïne zou het risico kunnen lopen een modern Noord-Korea te worden, geïsoleerd, zwaar gemilitariseerd en mogelijk gedreven in de richting van extreme vormen van afschrikking, en zelfs ondergronds te gaan, zei hij. In dat scenario, zo waarschuwde hij, zou het land een arena voor maffia en georganiseerde misdaad kunnen worden, een veiligheidsprobleem voor Europa in plaats van een veiligheidspartner.

“Never again” moet ook “Never again defenseless” betekenen

Kiesewetter sloot af met een botte herformulering van de naoorlogse identiteit van Duitsland.

de les van “Duitsland na 1945 was ‘nooit meer’ – oorlog, nooit meer nationaal-socialisme, ” zei hij. “Maar de les van onze buren – Frankrijk, Polen, de Baltische staten, Oekraïne – was ‘nooit meer weer weerloos.’”

“Als wij Duitsers nooit meer oorlog willen, moeten we begrijpen dat we nooit meer weerloos mogen zijn,” zei hij –, noch tegenover de Amerikanen, noch tegenover Rusland en China.“

Voor Kiesewetter is de centrale vraag van München niet langer of Europa Oekraïne in woorden steunt. Het gaat erom of Europa bereid is snel genoeg als strategische macht op te treden, verenigd genoeg en krachtig genoeg om Moskou een overwinning te ontzeggen, en om te voorkomen dat Oekraïne wordt gereduceerd tot een onderhandelingstroef in een door deals gedreven tijdperk.

Kiesewetter benadrukte dat Europa niet langer kan wachten tot Washington de voorwaarden voor het debat bepaalt. Het moet beslissen of het toeschouwer – blijft of uiteindelijk acteur wordt.

==================